Công ty CP Dịch vụ Công nghệ và Đào tạo Phúc Minh Anh » Giới thiệu về Kiểm tra Chụp ảnh phóng xạ

Giới thiệu về Kiểm tra Chụp ảnh phóng xạ

Đăng bởi Phuc Minh

Kiểm tra chụp ảnh phóng xạ là một kỹ thuật NDT phổ biến nhất. Sử dụng bức xạ tia X hoặc tia Gamma để kiểm tra, phát hiện khuyết tật sản phẩm

Kiểm tra chụp ảnh phóng xạ – RT (tên tiếng Anh: Radiographic Testing ) sử dụng phổ biến để kiểm tra phát hiện khuyết tật các cấu kiện như: các van, bình bồn áp lực (các vị trí được ghép nối bằng phương pháp hàn).

So sánh với các kỹ thuật NDT khác, chụp ảnh phóng xạ có một số các ưu điểm như:

  • có khả năng tái sử dụng cao;
  • có thể sử dụng trên nhiều loại vật liệu khac nhau
  • và dữ liệu kiểm tra có thể lưu giữ để phân tích về sau.

RT là một kỹ thuật hiệu quả, không yêu cầu quá nhiều việc chuẩn bị bề mặt so với các kỹ thuật NDT khác. Hơn nữa, còn có tính linh hoạt cao cho phép sử dụng tại công trường và tại các vị trí trên cao.

Các kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ

Chụp ảnh phóng xạ bao gồm chụp ảnh phóng xạ truyền thống và một số phương pháp chụp ảnh phóng xạ kỹ thuật số. Mỗi kỹ thuật có đôi chút khác biệt và cũng có những ưu điểm và nhược điểm riêng.

Chụp ảnh phóng xạ truyền thống (Conventional Radiography)

Chụp ảnh phóng xạ truyền thống sử dụng phim, được chiếu xạ từ nguồn tia X hoặc tia Gamma. Hình ảnh thu nhận được trên phim chính là yếu tố then chốt và được sử dụng để đối chứng. Hạn chế lớn nhất của RT truyền thống là phim chỉ có thể sử dụng một lần và mất nhiều thời gian để xử lý phim (rửa phim) cũng như giải đoán.

Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ (RT) truyền thống

Chụp ảnh phóng xạ kỹ thuật số (Digital Radiography)

Không giống như chụp ảnh RT truyền thống, chụp ảnh phóng xạ số (DR) không yêu cầu phim. Thay vào đó, DR sử dụng một đầu dò số (digital detector) để hiển thị ảnh chụp trên màn hình máy tính gần như ngay lập tức. DR cho phép rút ngắn thời gian chụp và ảnh có thể được giải đoán tức thì. Hơn nữa, ảnh chụp DR có chất lượng cao hơn khi so sánh với ảnh chụp RT truyền thống.

Với khả năng ghi nhận ảnh chất lượng cao, công nghệ này có thể sử dụng để: xác định khuyết tật bên trong vật liệu; các vật thể bất thường trong một hệ thống; kiểm tra mối hàn; và kiểm tra ăn mòn dưới lớp bảo ôn.

Bốn kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ kỹ thuật số phổ biến nhất được sử dụng hiện nay là:

  • Chụp ảnh phóng xạ CR (computed radiography);
  • Chụp ảnh phóng xạ DR (direct radiography);
  • Chụp ảnh phóng xạ thời gian thực RTR (real-time radiography);
  • và Chụp ảnh phóng xạ cắt lớp vi tính CT (computed tomography).

1. Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ CR (Computed Radiography)

CR sử dụng tấm ghi nhận ảnh phốt-pho thay thế phim trong các kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ truyền thống. Kỹ thuật này nhanh hơn khá nhiều so với chụp ảnh sử dụng phim nhưng chậm hơn kỹ thuật chụp ảnh DR. CR yêu cầu một vài bổ sung nếu so với DR. Đầu tiên CR chụp ảnh gián tiếp cấu kiện thông qua một tấm phốt-pho. Sau đó, chuyển đổi ảnh thành tín hiệu kỹ thuật số có thể quan sát được trên màn hình máy tính.

CR cho chất lượng ảnh trung bình. Tuy nhiên, chất lượng hình ảnh có thể được cải thiện khi sử dụng các công cụ phần mềm. Tinh chỉnh độ tương phản, độ sáng, hiệu ứng của ảnh mà không thay đổi tính toàn vẹn của ảnh. Cần tránh lạm dụng các công cụ này dẫn đến việc các khuyết tật nhỏ có thể bị ẩn đi khi sử dụng chúng.

Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ CR sử dụng tấm IP

2) Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ DR (Direct Radiography)

DR cũng là một dạng của chụp ảnh phóng xạ kỹ thuật số và rất giống với CR. Sự khác biệt quan trọng chính là cách thức ghi nhận ảnh. Trong kỹ thuật DR, một đầu dò dạng panel phẳng được sử dụng để ghi nhận ảnh trực tiếp và hiển thị hình ảnh trên màn hình máy tính. Mặc đù kỹ thuật này sinh ra ảnh nhanh và chất lượng cao hơn. Nhưng DR có giá thành cao hơn nhiều so với CR.

3) Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ thời gian thực (Real-Time Radiography-RTR)

RTR là một phương pháp chụp ảnh phóng xạ kỹ thuật số thực hiện trong thời gian thực. RTR hoạt động thông qua việc phát bức xạ xuyên qua đối tượng. Những tia bức xạ này sau đó tương tác với màn phốt-pho chuyên dụng hoặc đầu dò panel phẳng chứa các cảm biến vi điện tử. Bức xạ tương tác với tấm panel tạo ra ảnh kỹ thuật số để giải đoán thời gian thực.

Các vùng sáng hơn trên ảnh là kết quả của việc nhiều bức xạ tương tác với màn hơn. Điều này tương ứng với các vùng có chiều dày mỏng hơn hay mật độ ít hơn. Ngược lại, vùng tối hơn là kết quả của việc bức xạ ít tương tác với màn hơn hay tại đó cấu kiện có chiều dày mỏng hơn.

Ngoài việc có thể đưa ra hình ảnh nhanh hơn và phân tích chúng trong thời gian thực. RTR có một vài ưu điểm như: Không cần không gian lưu giữ vật lý, dễ dàng lưu giữ; Tốc độ chuyển tải hơn rất nhiều so với phim thường.

Mặt khác RTR cũng có các nhược điểm như: Độ nhạy tương phản và độ phân giải ảnh thấp hơn RT truyền thống. Hình ảnh tạo bởi RTR thường có độ rọi sáng không đồng đều, độ phân giải bị giới hạn, thiếu độ nét và nhiễu. Các yếu tố này đều tác động mạnh đến chất lượng ảnh.

Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ thời gian thực RTR

4) Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ CT (Computed Tomography)

Chụp ảnh phóng xạ cắt lớp vi tính (CT) là một kỹ thuật cần hàng trăm đến hàng nghìn (tùy thuộc vào kích thước của cấu kiện) phép quét phóng xạ 2D và chồng chúng lên nhau để tạo ra một ảnh chụp phóng xạ 3D.

Việc bố trí cấu hình chụp CT trong công nghiệp được thực hiện thông qua 2 cách:

  • Cách thứ nhất, cấu kiện được giữ cố định trong khi nguồn phóng xạ và đầu dò quay xung quan cấu kiện được kiểm tra. Cách này thường được sử dụng khi đối tượng kiểm tra có kích thước lớn.
  • Cách thứ hai, đầu dò và nguồn phóng xạ được giữ cố định trong khi cấu kiện kiểm tra được quay 360 độ. Cách thứ hai này hữu ích khi cấu kiện kiểm tra có kích thước nhỏ và hình dạng phức tạp.

CT là kỹ thuật hiện đại, đắt tiền và yêu cầu tài nguyên dữ liệu lưu giữ lớn. Nhưng mang lại hình ảnh với độ chính xác cao, có tính lặp lại, có thể tái sử dụng và giảm thiểu sai sót từ phía kỹ thuật viên.

Kỹ thuật chụp ảnh phóng xạ cắt lớp vi tính CT

Xem thêm các bài viết về Kiểm tra Chụp ảnh phóng xạ: Tại đây

Công ty CP Dịch vụ Công nghệ và Đào tạo Phúc Minh Anh (PMA)

Hotline: 08897189880973145129

Email:  phucminhanh68@gmail.com; info@phucminhanh.com.vn

Có thể bạn quan tâm

error: Nội dung đã được bảo vệ !